ၸဝ်ႈၶူး သႆႇဢွၼ်ႇ သုꩡႃတ
| ၸဝ်ႈၶူး သႆႇဢွၼ်ႇ သုꩡႃတ | |
|---|---|
| သႃႇသၼႃႇ | သႃႇသၼႃႇပုတ်ႉထ |
| ပၢႆး | ထေရဝႃတ |
| ၸိုဝ်ႈတၢင်ႇၸိူဝ်း | ၸၢႆးသႆႇဢွၼ်ႇ |
| ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈသုၼ်ႇတူဝ် | |
| ၵူၼ်းမိူင်း | |
| ၵိူတ်ႇ | ပီၵေႃးၸႃႇ (1338 – 1977) ၶု၊ လိူၼ်သၢမ်မႂ်ႇ (7) ၶမ်ႈ ဝၼ်းသဝ် ဝၢၼ်ႈယၢင်းလဝ်း၊ ဝဵင်းမိူင်းယၢင်း၊ ၸေႈဝဵင်းၵဵင်းတုင် |
| ပေႃႈမႄႈ | ပေႃႈၸၢင်းယီႈၼၢၼ် + မႄႈၸၢင်းၼၢင်းၼွႆႉ |
| ၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် | |
| ၵွၼ်းဝတ်ႉ |
|
ၸဝ်ႈၶူး သႆႇဢွၼ်ႇ သုꩡႃတ (ၸၢႆးသႆႇဢွၼ်ႇ) ၼႆႉ ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆး ပေႃႈၸၢင်းယီႈၼၢၼ် + မႄႈၸၢင်းၼၢင်းၼွႆႉၶဝ်သေ လႆႈၵိူတ်ႇႁၼ်ၼႃႈ မိူဝ်ႈ ပီၵေႃးၸႃႇ (1338 – 1977) ၶု၊ လိူၼ်သၢမ်မႂ်ႇ (7) ၶမ်ႈ ဝၼ်းသဝ် ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉၵၼ် မီး (11) ၵေႃႉသေ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉ ပဵၼ် ၵေႃႉထူၼ်ႈၵဝ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ပီႈၼွင်ႉ
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- မီးပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈၵၼ် (11) ၵေႃႉ -
- ၸၢႆးလူင်တၢၼ်း
- ၼၢင်းဢိူၺ်ႈလဝ်း
- ၼၢင်းၶမ်း
- ၼၢင်းသႅင်
- ၸၢႆးယီႈလဝ်း
- ၼၢင်းၼၢင်း
- ၼၢင်းၼူၼ်း
- ၸၢႆးသၢမ်လူင်
- ၸၢႆးသႆႇဢွၼ်ႇ
- ၼၢင်းၼွႆႉ
- ၼၢင်းသုၵ်း။
ၶိုၼ်ႈပဵၼ်သၢင်ႇ လႄႈၸၢင်း
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]ပီ (1340-1986) ၼီႈ၊ ပေႃႈမႄႈၸဝ်ႈၵျေးၸူး (ပေႃႈၸၢင်းယီႈၼၢၼ် + မႄႈၸၢင်းၼၢင်းၼွႆႉ) ႁဵတ်းပဵၼ်တၵႃႇ ပတ်ႉၸေးသီႇပိူင်သေ လုၵ်ႉတီႈၽဝၵူၼ်းႁိူၼ်း ၸၢႆးသႆႇဢွၼ်ႇၼၼ်ႉသေ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽဝ ၸဝ်ႈသၢင်ႇ လႆႈၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၸဝ်ႈသၢင်ႇသုၸႃႇတ တမ်ႈတီႈ ၸဝ်ႈသြႃႇယီႈ၊ ၸဝ်ႈၼင်ႈ ဝတ်ႉယၢင်းလဝ်း ဝဵင်းမိူင်းယၢင်း၊ ၵဵင်းတုင်။ ထိုင်မႃး ပီ (1350-1996) ၼီႈ လိူၼ်ႁူၵ်း မႂ်ႇ (14) ၶမ်ႈ၊ ဝၼ်းဢၢင်းၵၢၼ်းၼၼ်ႉ၊ (ပေႃႈၸၢင်းလွႆလဵဝ်း + မႄႈ ၸၢင်းလွႆမၢတ်ႈ ဝၢၼ်ႈသေးတၢၼ်း လႄႈ ပေႃးၸၢင်းယီႈၼၢၼ် + မႄႈၸၢင်းၼၢင်းၼွႆႉ (ပေႃႈမႄႈၸဝ်ႈ) ဝၢၼ်ႈ ယၢင်းလၢဝ်း) ဝဵင်းမိူင်းယၢင်း ၵဵင်းတုင်။ ႁဵတ်းပဵၼ်ပတ်ႉၸေးသီႇသေယဝ်ႉ ၸဝ်ႈသြႃႇၸၼ်ႇတေႃးၽႃသ ဝတ်ႉ ထမ်မိၵ ၿုပ်ၽႃရႃမ ၵၢတ်ႇတၢဝ်ႇ ဝဵင်းၵဵင်းတုင် ႁဵတ်းပဵၼ်သြႃႇ ဢုပတ်ႉၸေႇသေ လႆႈၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽဝရႁၢၼ်း ၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။
တီႈယၢမ်ႈယူႇပိုင်ႈၽူၺ်း ၽွင်းႁဵၼ်းသွၼ်ပၺ်ႇၺႃႇ
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- ဝတ်ႉယၢင်းလဝ်း ဝဵင်းမိူင်းယၢင်း ၵဵင်းတုင်
- ဝတ်ႉထမ်မပႃလ ယၢင်းႁၢဝ်ႉ ၵဵင်းတုင်
- ဝတ်ႉသေးတၢၼ်း (သၢႆလႅင်းသႃႇသၼႃႇ) ဝဵင်းမိူင်းယၢင်း ၵဵင်းတုင်
- ဝတ်ႉလူင်သီရိၼေႃႇ ဝဵင်းၵဵင်းတုင် (ယူႇယၢမ်းလဵဝ်)
- ဝတ်ႉၵျၶတ်ႉဝႅင်း ဝဵင်းပႃႇၵိူဝ်
- ဝတ်ႉထမ်မသုၶ တူၼ်ႈတေး ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ
- ဝတ်ႉၼၵႃးမုင်း ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ
- ဝတ်ႉမႂ်ႇၽိရဵၼ်း ပၢင်ၵွၵ်ႇယႂ်ႇ မိူင်းၵွၵ်ႇ မိူင်းထႆး
- ဝတ်ႉပေႃးထိရႃၸႃႇ ဝဵင်းၵူဝ်ႇလမ်ႇပူဝ်ႇ မိူင်းသီရိလင်းၵႃ
- ဝတ်ႉမႁႃၽေႃးထိ ဝဵင်းၵူဝ်ႇလမ်ႇပူဝ်ႇ ဝဵင်းသီရိလင်းၵႃ။
ၸုမ်ႈၶူး ဢၼ်လႆႈဝႆႉ
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- ပီ (2010) ပီႇဢေႇ (ၸၼ်ႉၸွမ် မႁႃၸူရႃးလူင်းၵွၼ်း)၊ မိူင်းထႆး။
- ပီ (2013) ဢႅမ်ႇဢေႇ ( ၸၼ်ႉၸွမ် ၵေႇလႃႇၼီႇယ) မိူင်းသီရိလင်းၵႃ
- ပီ (2015) ဢႅမ်ႇဢေႇ (ၸၼ်ႉၸွမ်ၸၢဝ်းပုတ်ႉလႄႈပႃႇလိ) မိူင်းသီရိလင်းၵႃ
- ပီ (2023) ဢႅမ်ႇၽိဝ်း (ၸၼ်ႉၸွမ် ၿေရႃႇတေႇၼီးယ) ဝဵင်းၷၼ်ႇတီႇ မိူင်းသီရိလင်းၵႃ။
ၼႃႈၵၢၼ်ဢၼ်ယၢမ်ႈႁဵၼ်း
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- ပဵၼ်ၶူးသွၼ် ၽိင်ႈပုတ်ႉထ လႄႈ လိၵ်ႈတႆးၶၢဝ်းမႆႈမႃး တီႈဝဵင်းမိူင်းယၢင်း ၵဵင်းတုင်၊ ဝဵင်းၵဵင်းတုင်၊ ထုင်ႉပဵင်း ဝဵင်းပႃႇၵိူဝ်ႇ၊ ဝဵင်းယွင်ႈႁူၺ်ႇ၊ ဝဵင်းလွၵ်ႉၸွၵ်ႉ လႄႈ ထုင်ႉယိူင်း လၢႆးၶႃႈ။
- ယၢမ်ႈပဵၼ် ၽူႈၵိုဝ်းၵုမ် (English Club - Academic Advisor (MCU)၊
- ပဵၼ်ၽူႈႁူမ်ႈတၢင်ႇၸုမ်း လုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ႇၶတႆး မိူင်းထႆး၊
- ယၢမ်ႈပဵၼ် ၽူႈၵုမ်းတူၺ်း ႁူင်းတူၺ်းလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈၵၢင်းသိူဝ် မိူင်းသီရိလင်းၵႃ၊
ပပ်ႉလိၵ်ႈ ဢၼ်ယၢမ်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- ပပ်ႉထမ်မၸၵျႃႇ (ဢဝ်မိုဝ်းတႅမ်ႈ မိူဝ်ႈပီ 1996 တီႈၵျွင်းလူင်သီရိၼေႃႇ)
- ပပ်ႉၵပျႃႇ/ ဝွၵ်း ၸိုဝ်ႈ ပပ်ႉသၢမ်ႁူဝ်ၸႂ်တၢင်းႁၵ်ႉ (ႁူမ်ႈၵၼ်လၢႆၵေႃႉတႅမ်ႈ) (2002)
- ပပ်ႉ ၵၢၼ်ၽွင်းၶဵဝ် (Diplomacy) (2013) (ပိုၼ်းတႆး လႄႈ သၢႆၽႃႉ)
- ၶေႃႈၵႂၢမ်းၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်း (မိူင်းထႆး) တူၼ်ထူၼ်ႈၵဝ်ႈ သင်ႇပွၼ်ႈသွၼ်လုၵ်ႈ (2000)
- ပိုၼ်းၶဵဝ်ႈၵႅဝ်ႈပုတ်ႉထၵေႃးတမ လႄႈ တူၼ်ႈမႆႉၺွင်ႇပေႃးထိ မိူင်းသီရိလင်းၵႃ (2021)
- ပပ်ႉပိုၼ်း ဢုပ်ပႃတသၼ်တိ ၵႅမ်ထူင် (2021)
- ပပ်ႉ သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇၵတ်းယဵၼ် (ဢမ်ႇၼၼ်) သႃႇမၺ်ႇၺၽလသုတ်ႈ ပိၼ်ႇ-သိူဝ်သႅဝ်း (2022)
ၼႃႈၵၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ်
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- ပဵၼ်ၶူးသွၼ် ၼႂ်းဝတ်ႉလူင်သီရိၼေႃႇ ဝဵင်းၵဵင်းတုင်
- ပဵၼ်ၶူး ၽိုၵ်းၶူး လၵ်းသုတ်ႇမႂ်ႇ ၽၢႆႇဢၢင်းၵိတ်း သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး မိူင်းတႆးပတ်ႉပိုၼ်ႉ
- ၶဝ်ႈၸုမ်း ၽူႈမၢႆပၢႆးပၺ်ၺႃႇ ပရိယတ်ႉတိသတ်ထမ်မပႃႇၵၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈ သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ၸဝ်ႈၶူး လူင် ပႃမွၵ်ႉၶတွၵ်ႉတႃႇၶမ်းမၢႆ ထမ်မသႃမိ ဢွၼ်ႁူဝ်ယူႇ၊
- ၶဝ်ႈၸုမ်း ၵႅမ်ၽူႈမၢႆ ငဝ်ႈငုၼ်း မုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶၸိုင်ႈတႆး၊
- ၼႂ်းၸုမ်း ၽူႈမၢႆပၢႆးပၺ်ၺႃႇ ႁပ်ႉဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ႁၢင်ႈႁႅၼ်း ပၢင်ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉလႄႈ ၵပ်းသၢၼ် ၸုမ်းတႅမ်ႈ လၵ်းသုတ်ႈမႂ်ႇ တင်းသဵင်ႈ။
- ပိုၼ်ၽေႈသႃႇသၼႃႇ မိူင်းဢင်းၵိတ်ႉ၊ UK, ဝတ်ႉဢွၵ်ႉၸၾိူတ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ်။
ၽိုၼ်ဢိင်
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- ↑ ၶၢဝ်းတၢင်းသီႇႁူဝ်ႇ မၢႆ (20). ၵတ်း ၊ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ. 2018. p. VII.